Titel: Karakter; roman van zoon en vader
Uitgave: 1e dr.: 's-Gravenhage : Nijgh & Van Ditmar, 1938.
42e druk
Aantal pagina's: 248
Genre: psychologische roman
Karakter is het verhaal van het
buitenechtelijke kind Jacob Katadreuffe. Hij wordt grootgebracht door zijn
moeder, Joba, die weigert om met Katadreuffes vader, de deurwaarder
Dreverhaven, te trouwen. Nadat hij als kleine zelfstandige failliet is gegaan
vindt er een ommekeer plaats in het leven van Katadreuffe: het enige doel wordt
zijn ontwikkeling tot advocaat. Die weg legt Katadreuffe af met als vriend
alleen Jan Maan - een mogelijke relatie met Lorna te George houdt Katadreuffe
af. Bij zijn klim op de maatschappelijke ladder wordt Katadreuffe, zo lijkt
het, voortdurend gedwarsboomd door zijn vader. Nadat Katadreuffe zijn doel
bereikt heeft, suggereert de vader dat hij wel eens niet tegen-, maar juist
méégewerkt zou kunnen hebben: door het zijn zoon moeilijk te maken, maakte hij
hem groot.
Kenmerken
van de nieuwe zakelijkheid
- De literatuur van de nieuwe zakelijkheid kenmerkt zich vooral door een koele, beschouwende houding van de verteller. In het boek wordt alles kort en krachtig verteld, zonder al te veel gevoel en middelen. De verteller beschrijft alles, maar laat een mening achterwege, zodat de lezer deze zelf kan vormen.
Men wees haar er op dat de vader verplicht was tot levensonderhoud. Ze antwoordde prompt en pathetisch: "Het kind zal nooit een vader hebben."
"Ja maar we bedoelen geen vaderrechten, we bedoelen alleen maar dat de vader moet opbrengen voor je kind." "Nee."
"Hoe nee?"
"Ik wil niet."
Ze was tegen niemand vertrouwelijk. Haar eene buurvrouw, fel nieuwsgierig, hengelde voorzichtig naar den vader. Die buurvrouw had, zij wist zelf niet hoe, zoo de gedachte dat er een rijk heerschap achter het geval stak. Joba antwoordde: "Het doet er niet toe, het kind krijgt nooit een vader."
"Waarom niet?"
"Daarom niet." (blz 12-13)
- De nieuwe zakelijkheid kenmerkt zich door korte, zakelijke zinnen en een nuchtere, duidelijke manier van schrijven, waarbij weinig gebruik wordt gemaakt van bijvoeglijke naamwoorden. Samen gingen ze de markt rond. In het eerst zei hij niet veel. Ze stapten gelijk op, even groot, Katadreuffe slechts iets tengerder, nog in zijn beste pak waarmee hij dien ochtend den curator had bezocht. (blz 50)
- De schrijver waagt zich niet aan emoties en gevoelens en wil de werkelijkheid zo objectief mogelijk weergeven. Inhoudelijk gaat het vaak over zaken, het moderne leven en sociale bewogenheid. Hij overtrof niet zijn eigen verwachtingen, want een eerzuchtige is niet tevreden met minder dan het bereiken van het gestelde doel, en Katadreuffe zijn doel lag hoog. Maar hij was een goed systematicus, hij zorgde ervoor allereerst een behoorlijk figuur te maken in het werk waarvoor hij was aangenomen, want vanuit de plek van dit kantoor moest hij omhoog groeien, als hij die plek verloor was meteen zijn groei gestuit. Binnen een paar weken kon hij typen als de beste door zijn oefeningen 's morgens vroeg, 's avonds laat, op Zaterdagmiddag en op Zondag. (blz 71)
Dit boek behoort dus tot de Nieuwe Zakelijkheid; het is kort en krachtig geschreven, er is gebruik gemaakt van weinig, en korte dialogen, voor het grootste deel worden zakelijke handelingen beschreven en de meeste personages zijn advocaten en andere zakenmensen. Ook sociale onderwerpen komen voor in dit boek, zoals het communisme.
Bronnen:
http://www.dbnl.org/titels/titel.php?id=bord001kara01
https://nl.wikipedia.org/wiki/Nieuwe_zakelijkheid
Geen opmerkingen:
Een reactie posten